15 Mayıs 1919 sabahı İzmir Konak Meydanı’nda duyulan o silah sesi, yalnızca bir işgalciyi durdurmakla kalmadı; aynı zamanda Anadolu’da kurtuluş mücadelesinin ateşini yaktı. Gerçek adı Osman Nevres olan gazeteci Hasan Tahsin, cesaretiyle Milli Mücadele’nin ilk kıvılcımını çaktı.
1888 yılında Selanik’te doğan Osman Nevres, eğitim hayatına Mustafa Kemal Atatürk’ün de öğrencisi olduğu Şemsi Efendi Okulu ve Feyziye Mektebi’nde başladı. Eğitimine Paris’teki Sorbonne Üniversitesi’nde devam eden Nevres, yurtdışındayken bile ülkesinin meselelerine kayıtsız kalmadı. Teşkilat-ı Mahsusa bünyesinde yürüttüğü faaliyetlerle vatan savunmasına aktif katkı sağladı. Romanya’da üstlendiği kritik görevin ardından kendisine verilen “Hasan Tahsin” ismini, hayatı boyunca gururla taşıdı. Bu görevde, Osmanlı Devleti aleyhine faaliyet gösteren iki İngiliz ajanı olan Noel ve Charles Roden Buxton’a suikast düzenledi. Bükreş’teki bir tünelde gerçekleştirdiği eylemle, ajanları öldüremese de ağır yaraladı. 10 yıl hapis cezasına çarptırılan Nevres, 1916 yılında Almanya’nın Balkanlara girmesiyle serbest bırakılarak İstanbul’a döndü.
Hasan Tahsin, 1918 yılında İzmir’e gelerek “Hukuk-u Beşer” gazetesini çıkararak başyazarlık yaptı. Yazılarıyla emperyalizme karşı durarak halkı işgale karşı bilinçlendirdi. İzmir’in işgalinden bir gün önce düzenlediği büyük mitingde, halkı direnişe çağırarak teslimiyetin asla kabul edilemeyeceğini vurguladı.
15 Mayıs 1919 sabahı, Yunan gemileri Pasaport Limanı’na yanaştığında, Hasan Tahsin kalabalığın önüne atıldı. İşgalci Yunan birliklerinin önünde bayrak taşıyan bir teğmeni tabancasıyla etkisiz hale getirerek Anadolu’daki ilk silahlı direnişi başlattı. Henüz 31 yaşındayken Yunan askerlerinin süngü darbeleriyle şehit düşen Hasan Tahsin, ölümüyle bir milletin uyanışına öncülük etti. Bu kurşun, sömürgeciliğe karşı atılan en anlamlı mermilerden biri oldu. Hasan Tahsin’in bu cesur hamlesi, “Milli Mücadele’yi tetikleyen adım” olarak tarihe geçti.
İzmir Konak Meydanı’nda 1974 yılından bu yana yükselen “İlk Kurşun Anıtı”, bu kahraman gazetecinin mirasını ve Anadolu’nun bağımsızlık iradesini simgelemeye devam etmektedir.
About the Author
